First Look Review: Fanatec Clubsport Wheel + BMW GT2 Rim + Formula Wheel + Clubsport V2
Introductie
Alhoewel de meeste van ons Fanatec pas kennen sinds de release van de eerste "serieuze" stuurtjes in de vorm van de Porsche GT3RS en de Porsche Turbo S, is de merknaam al veel langer aanwezig en maakte eigenlijk tot 2009 alleen maar budget hardware in de vorm van simpele stuurtjes, controllers en andersoortige gaming peripherals. Ergens midden 2008 kwamen de eerste geruchten rondom het Porsche wheel, waarna consumenten eind 2009 dan ook hun eerste echte productie stuurtjes uitgeleverd kregen.
Het succes van de eerste stuurtjes is ook een deel van de ondergang geweest gedurende de eerste paar jaren van Fanatec. De grote vraag en veel problemen met de eerste batches van met name de GT3RS zorgde ervoor dat de customer support en failrate ver beneden acceptabel peil raakte. Anno 2012 lijkt dat echter allemaal opgelost te zijn en hopelijk kunnen ze met de nieuwe generatie stuurwielen dan ook echt laten zien wat ze als bedrijf zijnde in huis hebben
Het uitpakken
Bij vrijwel alle Fanatec producten is het uitpakken en het openmaken van de dozen een genot. In de meeste gevallen zul je een product nooit eerder in je handen hebben gehad en de verassings factor is dan ook altijd hoog. Ook bij deze generatie producten is dat weer goed voor elkaar, de verpakkingen zien er bijzonder strak uit en bij het openmaken komen de verschillende kreten hoe verder je de verpakking openmaakt je weer tegemoet. Ik zal de kreten voor de verassingsfactor niet spoilen maar het bouwt de spanning zoals altijd leuk op. De hardware zelf zit mooi ingepakt en uitstekend beschermt met goed gevormd schuim en gestoken in een mooie Fanatec Tas. Kleine details die je de indruk geven dat je echt wel een duur stukje hardware in huis hebt gehaald waar met zorg mee is om gegaan
BMW M3 GT2 Rim
Dit is toch wel heel erg bijzonder, een complete replica van het echte werk. Het stuurtje is enorm mooi afgewerkt en het voelt ook als "the real deal" Het stuurtje is zwaar, groot (350mm) en de flippers zitten op de juiste afstand (en mocht dat niet zo zijn dan kun je de positie ongeveer 1cm veranderen en de lengte van de slag kun je ook aanpassen doormiddel van een stelschroef. Wel een nadeel van de pre production versie is dat wanneer je de flippers te dichtbij wilt hebben, je tijdens het schakelen de PCB kunt raken. De testers hebben echter een lijst gehad met veranderingen, waar ook tussen stond dat dit probleem verholpen was. Het andere minpuntje was dat wanneer ik de slag van de flipper wilde inkorten, de linker flipper niet meer reageerde doordat deze de schakelaar al activeerde. De rechter flipper kon ik de slag prima zo afstellen dat je maar een cm ruimte "throw" had en dan reageerde de knop nog prima. Ook dit stond op het lijstje met aanpassingen naar productie model (betrouwbaardere schakelaars) De Flippers zelf zijn lekker groot en door de afstand van het stuur kun je ook gewoon het stuur vasthouden zonder je vingers er op te laten rusten. Voor mensen die niet flipperen zijn de flippers met een paar inbusbouten zo te verwijderen.
Kwa button placement zit het wel goed, je kunt vrij gemakkelijk bij een aantal knoppen komen, maar voor mensen met wat kleinere handen kan ik me voorstellen dat ze de meeste knoppen net even buiten bereik vinden zitten. De twee duimknoppen zullen echter altijd in bereik zitten. Het mooie aan de duimknoppen is dat de linker de functie van joystick heeft en de rechter de functie van D-Pad maar ook encoder heeft. Een encoder is een draaiknop zonder einde, iedere klik naar links is een buttonpres naar links, iedere klik naar rechts een buttonpres naar rechts. Je kunt hier dus bijvoorbeeld Brake Balans aan hangen, maar ook zoeits simpels als Spotter Volume. Met zoveel knoppen en opties op het stuur zul je in ieder geval altijd de belangrijkste functies voor handen hebben (13 drukknoppen, 4way D-Pad, en dan nog de 2way encoder)
1 klein nadeeltje was dat de Encoder in iRacing nog niet werkte. Er is mij verteld dat dit komt door een probleem aan de iRacing kant. In andere games werkte de encoder wel naar behoren.
Het stuurtje wordt afgemaakt door de Grote Display en 9 revlights. Doordat de software vrijgegeven is kunnen mensen van buitenaf nu veel makkelijker dingen toevoegen en laten presenteren op de display en wordt de functionaliteit van de revlights verbeterd. Ikzelf vind de revlights aan de zwakke kant en ze zijn kwa intensiteit vergelijkbaar met de G27. Maar ook hier wordt volgens de lijst met aanpassingen aan gewerkt. De Display is met weinig licht enorm duidelijk maar met zonlicht een stuk moeilijker af te lezen dan de Porsche stuurtjes. Zo slecht leesbaar als de CSR Elite met zonlicht zijn ze gelukkig niet, daar gebruiken ze blauwe cijfers en bij de csw zijn deze mooi rood, wat de leesbaarheid en functionaliteit een stuk vergroot (zeker wanneer je de display wilt gebruiken voor een functie zoals snelheid of versnelling)
Al met al een enorm mooi stuurtje om zelfs gewoon op display te hebben staan. Ervaring met de Porsche GT3RS stuurtjes leerde dat het Alcantara door zweetwerk toch wel erg snel "vies" aanvoelt. Ik gebruik daarom tegenwoordig mooie Alpinestar handschoenen zodat de stuurtjes netjes blijven. Zeker met de CSW stuurtjes voelt het ook niet als overkill om handschoenen te gebruiken, de knoppen zijn duidelijk klikbaar, hebben een goede onderlinge positie en voelen erg solide aan. Ze lijken erg op de Knitter switches die ze in het echt gebruiken.
Formula Rim
Helaas geen gelicenseerde versie op dit moment, maar Fanatec is bezig met een echte Formule 1 replica. Het stuurtje ziet er daardoor wel direct een stuk minder imposant uit. Het eerste wat je opvalt is de grootte, of eigenlijk hoe klein het stuurtje wel niet is. Zeker als je zoals ik gewent bent aan de grotere sturen dan voelt het formule wheel alsof je met je handen bij elkaar zit. Door de kleinere diameter voelen de reacties en de ffb wel vele malen directer aan, het stuurtje is dus een echte aanrader voor iemand die veel Formule achtige autos rijd (F1/LMP). De flippers zijn lekker klein, en zitten standaard op een lagere positie waardoor je met je middelvinger en ringvinger schakeld. Als je dat niet gewent bent kun je overigens prima de flippers van plaats verwisselen, waardoor je met je wijsvinger en middelvinger op de flipper rust. Ook hier is de slag en afstand weer af te stellen. Je zult echter altijd met je vingers op de flippers rusten, er is geen ruimte om het stuurtje in zijn geheel vast te houden.
De grip is lekker ergonomisch en zelfs mensen met kleine handen zullen geen probleem hebben om 10 van de 13 drukknopen te bedienen zonder het stuur ook maar los te hoeven laten of de grip aan te passen. Kwa layout en aantal knoppen en functies zijn de 2 stuurtjes gelijk, ook hier heb je dus weer zo'n handige Encoder/Dpad.
Ook hier heb je weer een 9tal revlights, deze zitten nu op een iets andere manier afgeschermd (mooi vlak met het stuurtje) waardoor ze wat groter lijken dan op het bmw stuur. Kwa brightness maakt dit echter niks uit maar van de drie sturen die ik nu ken met revlights, zijn dit zeker degene die het duidelijkst zichtbaar zijn. Voor de knoppen en display gelden dezelfde opmerkingen als bij het BMW Stuur.
Vergelijking
Welk stuur zou ik je nou eigenlijk aanraden wanneer je er maar 1 bij wilt bestellen? Hier een klein visueel overzicht van de 2 stuurtjes. De grootte is namelijk een belangrijk iets voor de persoonlijke voorkeur.
Dit mooie torentje bestaat uit de BMW GT2, Porsche GT3/GT2 en het Formule wheel. Het verschil in grootte is zeer duidelijk aanwezig. En in het geval van het BMW GT2 stuur ook absoluut merkbaar wanneer je overstapt van een ander fanatec stuur. Mensen die overstappen vanaf een Logitech zullen helemaal schrikken. Het stuur is niet zo dik als de porsche wielen, maar zeker nog een slag dikker als dat van een G25/G27. De diameter is duidelijk een stuk groter. Je kunt ook goed zien hoe klein het Formule wheel is in vergelijking tot. Dit zal in het begin zeker wennen zijn maar ik kan me heel goed voorstellen dat dit stuur de voorkeur heeft van een bepaalde groep mensen. Het stuur is immens direct en zal door het kleinere moment ook een duidelijkere FFB feel geven (edit: uit Sebastian K. zijn review is door het lichtere stuur ook de FFB reactie tijd een stuk sneller)
Welk stuur "moet" je er nou bij aanschaffen? Dat is puur persoonlijk. Zeker als je veel Oval raced en af en toe wat Road doet, zou ik voor de grote BMW GT2 gaan. Ik race zelf vooral veel in de langzamere autos, en daarbij voelt de BMW GT2 zich uitsteken thuis. (Denk in iRacing aan de MX5/Mustang/Ford GT maar in RaceOn Voelt het stuur ook prima op zijn plaats in de verschillende Klasses.) Als je echt een Die Hard Openwheeler bent, dan kun je de BMW GT2 het beste laten zitten en direct gaan voor het Formula Wheel. Het directe van de kleinere diameter past uitermate goed bij die klasse. De fanatec line-up blijft echter niet bij deze 2 stuurtjes, er komt een hele legio aan wielen aan, waaronder zoals eerder genoemt ook een Licensed F1 wheel, maar ook de Porsche Licentie gaan ze zeker nog een keer gebruiken en de NASCAR hoepel mag natuurlijk ook niet ontbreken